Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce. Akceptuję
4 Luty 2014

Komentarzy

4
 Luty 4, 2014
 4
Kategoria Firma w Niemczech

Od momentu przystąpienia Polski do UE Polacy zakładają w Niemczech ponad 35 tys. firm rocznie i obecnie uważani są za najbardziej przedsiębiorczą spośród wszystkich imigrantów nację. Zakładaniu własnych firm w Niemczech sprzyja nie tylko bliskość tego kraju ale również stosunkowo stabilny  wzrost gospodarczy Niemiec, który w pierwszym kwartale 2012 r. wyniósł 1,2 proc. w porównaniu z poprzednim kwartałem, co jak na czasy kryzysu gospodarczego stanowi całkiem niezły wynik.

Boom na przedsiębiorczość

Według danych Federalnego Urzędu Statystycznego, w 2011 r. Polacy zarejestrowali w Niemczech 38 374 podmiotów gospodarczych, znacznie więcej niż imigranci z innych krajów. Głównie były to jednoosobowe firmy powstające na czas wykonywania zlecenia (takie firmy znikają z ewidencji równie szybko jak się w niej pojawiają) a dominującą branżą była branża budowlana. Rynek niemiecki jest dla polskich przedsiębiorców wyjątkowo atrakcyjny dzięki ośmiokrotnie wyższej sile nabywczej w porównaniu z Polską.

Mimo tego, że przepisy regulujące prowadzenie działalności gospodarczej w Niemczech nie zmieniają się tak szybko jak u nas, założenie własnej firmy może być nieco skomplikowane. Dla osoby znającej język niemiecki wystarczy dobra znajomość przepisów i zasad dotyczących zakładania firmy aby samodzielnie przejść przez ten proces, ci którzy języka nie znają, mogą skorzystać z usług wyspecjalizowanych firm i kancelarii prawnych, które pomogą nam przez ten proces przejść. Kontakty do firm pośredniczących można bez problemu znaleźć w internecie. Co do samych warunków zakładania i prowadzenia firmy, informacji może nam udzielić polski Wydział Promocji Handlu i Inwestycji działający przy ambasadach polskich w Niemczech (z którym warto współpracować zwłaszcza jeśli jest się dużą firmą) lub Polsko – Niemieckie Towarzystwo ds. Wspierania Gospodarki.

Wybór formy prawnej

Przed przystąpieniem do rejestracji firmy należy przeanalizować zakres swoich możliwości, zakres działalności oraz koszty związane z prowadzeniem różnego rodzaju działalności i podjąć decyzję co do najkorzystniejszej formy prawno- organizacyjnej zakładanego przedsiębiorstwa. Obcokrajowy mogą w Niemczech korzystać ze wszystkich dostępnych form prawnych na tych samych zasadach co obywatele Niemiec.

W praktyce zagraniczni przedsiębiorcy najczęściej wybierają jedną z pięciu podstawowych form działalności:

  • Samodzielna działalność gospodarcza
  • Przedstawicielstwo
  • Samodzielny oddział
  • Spółki osobowe (cywilna, jawna, komandytowa)
  • Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Samodzielna działalność gospodarcza (Gewerbe)

Jest najczęściej zakładaną przez Polaków formą działalności gospodarczej. Tak samo jak w Polsce, i tutaj posiada swoje wady i zalety. Zaletą jest stosunkowo wysoka kwota zwolniona od podatku. Przyszli przedsiębiorcy zamieszkujący w Niemczech powinni zameldować się we właściwym urzędzie meldunkowym (polizeiliche Anmeldung) oraz znaleźć lokal na prowadzenie działalności (możliwa jest również działalność pod tym samym adresem pod którym zamieszkujemy o ile potwierdza to nasza umowa najmu). Następnym krokiem jest zarejestrowanie działalności w urzędzie ds. gospodarczych właściwym dla miejsca powadzenia działalności (Gewerbeamt), gdzie należy wypełnić odpowiedni formularz rejestracyjny (Gewerbeanmeldung). Do tego celu konieczne będą takie dokumenty jak: paszport lub dowód osobisty, adres prowadzenia działalności wraz z potwierdzającą go umową najmu oraz adres zameldowania na terenie niemiec jeśli taki posiadamy. Działalność na własny rachunek może być zarejestrowana jedynie pod własnym imieniem i nazwiskiem.

Informacje o założeniu działalności automatycznie przekazywane są do właściwego urzędu skarbowego (Finanzamt). Urząd skarbowy prześle nam dodatkowe formularze które będziemy musieli wypełnić. Jeśli zależy nam na szybszym uzyskaniu numeru identyfikacji podatkowej (Steuernummer) udajmy się do urzędu skarbowego od razu po zarejestrowaniu firmy. Od momentu uzyskania numeru identyfikacji podatkowej możemy legalnie prowadzić działalność i wystawiać rachunki. Jeśli planowany dochód w roku założenia firmy nie przekracza 17 500 euro obrotu a planowany dochód na rok następny nie jest wyższy niż 50 000 euro, to jesteśmy zwolnieni z obowiązku bycia płatnikiem VAT. Wszelkich informacji w tym zakresie udzieli nam właściwy urząd skarbowy.

Wadą tego rodzaju działalności jest obarczenie właściciela całą odpowiedzialnością finansową za działania firmy. Jeśli planujemy działalność jednoosobową alternatywą może być tutaj jednoosobowa spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Przy zakładaniu jednoosobowej działalności należy pamiętać, że niektóre rodzaje działalności wymagają posiadania tytułu mistrza (Handwerkskammer) zatwierdzonego przez Niemiecką Izbę Rzemieślniczą.

Przedstawicielstwo (Reprasentanz)

Przedstawicielstwo jest częścią firmy, która swą siedzibę macierzystą ma w innym kraju, gdzie jest zarejestrowana. Przedstawicielstwo musi występować pod tą samą nazwą co jej jednostka macierzysta. Biuro przedstawicielskie musi zostać zgłoszone do urzędu ds. gospodarki.

Samodzielny oddział (Zweigniederlassung)

Daje nieco większe możliwości niż przedstawicielstwo. Jest jednostką prawnie i organizacyjnie wyodrębnioną od zakładu głównego (posiada znaczną niezależność ale nie jest całkowicie samodzielne). Musi posiadać własne kierownictwo i księgowość, siedzibę oraz majątek. Jego rejestracja odbywa się na zasadach analogicznych co działalność na własny rachunek.

Spółki osobowe

W Niemczech, podobnie jak w Polsce istnieje możliwość założenia spółki jawnej lub komandytowej.  Spółka jawna (Gesellschaft burgerlichen Rechts) dobrze sprawdzi się w sytuacjach gdy działalność na własny rachunek zamierza prowadzić kilka osób. Zależności w kwestiach odpowiedzialności finansowej między wspólnikami najlepiej uregulować w formie umowy notarialnej. Jeśli umowa taka nie zostanie podpisana, będą obowiązywały nas ogólne regulacje ustawowe. Za zobowiązania spółki wszyscy wspólnicy odpowiadają całym swoim majątkiem. Kapitał minimalny nie jest wymagany. Rejestracja odbywa się w urzędzie ds. gospodarczych właściwym dla miejsca prowadzenia działalności.

W spółce komandytowej (Kommanditgesselschaft) musi być przynajmniej dwóch wspólników przy czym jeden z nich odpowiada za działalność spółki całym swoim majątkiem, a drugi jest tzw. cichym wspólnikiem i odpowiada tylko do wysokości wniesionego kapitału. Spółki osobowe muszą być zarejestrowane w rejestrze handlowym.

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (Gesselschaft mit beschraenkter Haftung, w skrócie GmbH)

Założenie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością nie jest skomplikowane pod względem formalnym a dzięki stosunkowo niskiemu minimalnemu kapitałowi wymaganemu przy założeniu spółki, jest to forma działalności z której równie chętnie korzystają duże przedsiębiorstwa jak i jednoosobowe firmy (jednoosobowa GmbH). Umowa o założeniu spółki GmbH musi zostać potwierdzona przez notariusza i powinna zawierać takie informacje jak: nazwę firmy (nie mogą w niej występować nazwiska osób które nie są jej wspólnikami), adres firmy, przedmiot działalności, odpowiednie zezwolenia na prowadzenie danej działalności jeśli są one wymagane, wysokość kapitału zakładowego (minimalny kapitał zakładowy wynosi 25 000 euro ale w momencie rejestracji może to być 12 500 wraz z poświadczeniem o tym, że pozostała kwota jest dostępna na potrzeby spółki), informacje o zarządzie i prezesie spółki. Po zawarciu umowy, spółkę należy zarejestrować w urzędzie ds. gospodarczych. Tutaj wymagane będą następujące dokumenty: poświadczony odpis umowy o założeniu spółki, lista wspólników, dowód powołania zarządu, poświadczone notarialnie wzory podpisów członków zarządu, sprawozdanie uzasadniające wartość wkładów rzeczowych jeśli zostały one wniesione, zezwolenie (jeśli przedmiot działalności wymaga jego posiadania).

Aby ułatwić założenie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w niedawno wprowadzonej ustawie ustanowiono nową formę działalności gospodarczej, która jest pochodną spółki GmbH, różni się jedynie wysokością minimalnego kapitału założycielskiego. Nowa forma działalności to tzw. Unternehmergessellschaft w przypadku której kapitał zakładowy może wynosić od 1 do 24 999 euro). Firma taka musi obowiązkowo oprócz nazwy posługiwać się określeniem „Unternehmergessellschaft haftungsbeschrank” oraz odkładać jedną czwartą rocznego zysku aż do momentu uzbierania 25 000 który stanie się kapitałem zakładowym spółki.

Podatki

Sposób rozliczenia podatkowego determinowany jest przez rodzaj działalności gospodarczej na którą się decydujemy. Działalność na własny rachunek oraz spółki osobowe podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym  od osób fizycznych, spółki kapitałowe opodatkowane są podatkiem od osób prawnych. Poza tym wszystkie prowadzone formy działalności gospodarczej z wyjątkiem osób wykonujących wolne zawody zobowiązane są odprowadzać podatek od prowadzenia działalności gospodarczej. Wszystkich przedsiębiorców niezależnie od formy działalności obejmuje również tzw. dopłata solidarnościowa której wysokość uzależniona jest od gminy na terenie której firma prowadzi działalność. Podatek od osób prawnych wynosi w Niemczech 15 %. Podatek od osób fizycznych wzrasta liniowo a następnie progresywnie w zależności od dochodu kształtuje się na poziomie od 15 % do 42 %. Kwota wolna od podatku dla osób nieposiadających rodziny wynosi w Niemczech 7 665 euro a w przypadku małżeństw jest to 15 328 euro. Kwota zwolniona od podatku to dochód pomniejszony o wydatki związane z prowadzoną działalnością (koszty podróży, dojazdy do miejsca pracy, wydatki na narzędzia i ubrania robocze, koszty związane z reklamą i inne). Wszelkich rad związanych z rozliczeniem podatkowym udzieli nam doradca podatkowy (Steuerberater). Roczne rozliczenie składa się w Niemczech do końca marca następnego roku, lecz w niektórych przypadkach istnieje możliwość złożenia wniosku o późniejsze rozliczenie.

W przypadku podatku VAT zeznania należy składać bez względu na to, czy jesteśmy płatnikami podatku VAT czy nie.

Ubezpieczenie i meldunek

Od 2009 r.  wszystkie osoby prowadzące działalność gospodarczą w Niemczech zobowiązane są do posiadania ubezpieczenia zdrowotnego. Będzie ono również wymagane podczas rejestracji firmy w urzędzie ds. gospodarczych.

Zgodnie z niemieckim prawem nie ma natomiast obowiązku posiadania meldunku w Niemczech.

Ważne adresy i kontakty

  • Polsko – Niemieckie Towarzystwo Wspierania Gospodarki S.A.

Przedstawicielstwo w Berlinie

Am Karlsbad 11, D-10785 Berlin,

Tel.:  (+49 30) 25 45 92 0

E-mail: twgberlin@infopolen.de

  • Ambasada Rzeczpospolitej Polskiej

Wydział Promocji Handlu i Inwestycji

Leipziger Plaz 2, 10117 Berlin,

Tel.: (+49 30) 206 226 70

E-mail: info@wirtschaft-polen.de

  • Izba Rzemieślnicza w Berlinie

(kontakt w języku niemieckim i angielskim)

Blucherstr. 68, 10961 Berlin,

Tel.: (+ 49 30) 259 03 01

E-mail: info@hwk-berlin.de

 

 

 

  • AndrzejS

    Ja bym wolał chyba zaczynać za granicą może nie od razu od własnej firmy, lecz samodzielnego oddziału czy franczyzy. Wiadomo, że jest się wtedy niekoniecznie tak niezależnym, jednak to nie jest takie rzucanie się na głęboką wodę. Można rozeznać się na specyfice rynku i działań, aby potem wyeliminować większość błedów przy własnym ewentualnym biznesie

  • Anatak22

    No właśnie, zanim zacznie się jakąkolwiek własną działalność gospodarczą trzeba znaleźć sobie miejsce, aby można się w nim zameldować. Tylko jak to wygląda, gdy chcemy przemeldować się z Polski do Niemiec?

    • beata k-s

      Myślę, że nie ma z tym aż tak dużego problemu, ponieważ jesteśmy w Unii Europejskiej i oprócz obywatelstwa polskiego czy niemieckiego jesteśmy też obywatelami UE. Gorzej mają obcokrajowcy spoza unii, np. Ukraińcy czy Białorusini.

      • adnieszka

        Tym bardziej że w Polsce znika już obowiązek meldunkowy, więc może i z tym spotkamy się jeśli chodzi o niemieckie realia. Byłoby to ogromnym uproszczeniem.